به گزارش متادخت، «بی‌بی مریم بختیاری»، نامی که در تاریخ ایران با شجاعت و آزادگی درخشید. او خواهر سردار اسعد بود، فنون نظامی را از خانواده آموخت و در دوران پرآشوب مشروطیت، در برابر متجاوزان روس و انگلیس قهرمانانه ایستاد. بی‌بی مریم نه تنها با سخنرانی‌های شورانگیز، بختیاری‌ها را برای مبارزه با استبداد محمدعلی‌شاه آماده کرد، بلکه خود نیز در فتح تهران، تفنگ به دست گرفت و از پشت بام مشرف به بهارستان، شجاعانه جنگید. همین نقش محوری، لقب “سرداری” را برای او به ارمغان آورد.

خانه‌اش، پناهگاه امن آزادی‌خواهان و حتی دیپلمات‌های خارجی مانند کاردار سفارت آلمان شد؛ حمایتی که حتی موجب شد امپراتور آلمان برای او نشان افتخار بفرستد. مبارزات بی‌بی مریم علیه استعمار و استبداد ادامه یافت، تا جایی که محمد مصدق نیز در دوران تبعید، مهمان او بود و تا پایان عمر از بزرگواری‌اش یاد می‌کرد.

او از اولین زنان ایرانی بود که خاطرات خود را نوشت و در آن از مسائل سیاسی-اجتماعی انتقاد کرد. بی‌بی مریم، پس از تحمل داغ اعدام فرزندش، علیمردان خان، در سال ۱۳۱۶ چشم از جهان فروبست و در تخت فولاد اصفهان آرام گرفت. او نه فقط یک مبارز، که نماد مقاومت، خرد و آزادگی زن ایرانی بود.»